مقدمه: تولد یک غول جدید در دنیای مرورگرها
در دنیای پررقابت مرورگرهای وب، همیشه نامهای بزرگی مانند گوگل کروم و فایرفاکس شنیده میشوند. اما مایکروسافت، غول نرمافزاری دنیا، هرگز حاضر نشد در این عرصه تسلیم شود. در کنفرانس توسعهدهندگان بیلد ۲۰۱۵ (Build 2015)، خبر مهمی رسما اعلام شد که مسیر آینده وبگردی در سیستمعامل ویندوز را برای همیشه تغییر داد. خبری که بسیاری از کاربران ویندوز را به هیجان آورد: پروژه اسپارتان (Project Spartan) رسما به Microsoft Edge تغییر نام یافت و آماده شد تا جایگزین قدیمیترین و بحثبرانگیزترین مرورگر تاریخ یعنی اینترنت اکسپلورر شود.
این اعلامیه تنها یک تغییر نام نبود؛ بلکه نشاندهنده تغییر فلسفه مایکروسافت در زمینه وب بود. ویندوز ۱۰ با رویکردی جدید و یکپارچه معرفی شده بود و مرورگر Microsoft Edge نیز باید این تجربه جدید را به کاربران ارائه میداد. اما این مرورگر چه ویژگیهایی داشت که باعث شد مایکروسافت به چنین تغییراتی روی آورد؟ در ادامه به بررسی دقیق تاریخچه، ویژگیها و تحولات این مرورگر از بدو تولد تا جایگاهش در سال ۲۰۲۶ میپردازیم.
پروژه اسپارتان: آغاز داستان Microsoft Edge
پروژه اسپارتان آخرین و پیشرفتهترین دستاورد تیم توسعهدهندگان مایکروسافت در آن زمان بود. این پروژه با هدف ایجاد یک مرورگر مدرن، سبک و سریع از صفر و برای ویندوز ۱۰ کدنویسی شده بود. نام «اسپارتان» اشاره به سربازان اسپارتان باستان با لشکری منسجم و قدرتمند داشت؛ استعارهای از قدرت و سبکی این مرورگر جدید.
در تاریخ ۲۹ آوریل ۲۰۱۵، مایکروسافت رسما اعلام کرد که نام این پروژه به Microsoft Edge تغییر مییابد. واژه Edge به معنای «لبه» یا «کران» است و در اینجا به معنای مرزهای تکنولوژی و سرعت بالا اشاره دارد. لوگوی این مرورگر نیز که شباهت زیادی به حرف E داشت، نمادی از تداوم، اما با ظاهری مدرنتر و دینامیکتر نسبت به اینترنت اکسپلورر بود.
چرا ویندوز ۱۰ به مرورگری جدید نیاز داشت؟
اینترنت اکسپلورر با تمام قدیمی بودنش، بار سنگینی از کدهای قدیمی و مشکلات سازگاری را با خود داشت. کاربران در سراسر جهان به دلیل سرعت پایین، مشکلات امنیتی و عدم پشتیبانی صحیح از استانداردهای وب، به مرورگرهای رقیب روی آورده بودند. ویندوز ۱۰ قرار بود پلی میان تجربه موبایل و دسکتاپ باشد؛ بنابراین مرورگر آن نیز باید:
- از استانداردهای مدرن وب پشتیبانی کامل کند.
- سبک و سریع باشد تا روی دستگاههای ضعیفتر هم بخوبی کار کند.
- امنیت بالایی برای محافظت از کاربران داشته باشد.
- با اکوسیستم ویندوز (از موبایل تا ایکسباکس) یکپارچه باشد.
Microsoft Edge دقیقا برای تحقق این اهداف طراحی شد. این مرورگر روی اسمارتفونها، تبلتها، کامپیوترهای شخصی، لوتریهای دو در یک و حتی کنسولهای بازی ایکسباکس که ویندوز ۱۰ روی آنها نصب میشود، قابل اجراست.
خداحافظی با اینترنت اکسپلورر: پایان یک دوره
مایکروسافت Edge را به عنوان وارث قانونی اینترنت اکسپلورر (IE) معرفی کرد. با عرضه این مرورگر جدید، زمان خداحافظی با IE فرا رسید. اینترنت اکسپلورر سالها بود که به بدهیهای تکنولوژیک دچار شده بود و تصویری منفی در ذهن کاربران ایجاد کرده بود. با این حال، مایکروسافت تصمیمی هوشمندانه گرفت: آخرین نسخه اینترنت اکسپلورر (IE 11) همچنان به صورت پیشفرض روی ویندوز ۱۰ نصب خواهد بود.
این تصمیم دو دلیل مهم داشت. اول اینکه بسیاری از سازمانها و شرکتهای دولتی هنوز از وبسایتهای داخلی قدیمی استفاده میکردند که فقط در IE به درستی کار میکردند. دوم اینکه کاربران برای مدتی نیاز به یک پشتیبان داشت تا به تدریج به مرورگر جدید عادت کنند. اما پیام مایکروسافت روشن بود: آینده متعلق به مایکروسافت اج است.
ویژگیهای انقلابی مایکروسافت اج در زمان معرفی
تسترها و کاربران پیشرو ویندوز ۱۰ چند هفته پیش از انتشار نهایی، با پروژه اسپارتان و نسخه اولیه Microsoft Edge کلنجار رفته و تغییرات چشمگیری نسبت به IE مشاهده کردند. این مرورگر با ویژگیهای نوآورانهای معرفی شد که در آن زمان بسیاری از مرورگرهای رقیب فاقد آنها بودند.
یکپارچگی با کورتانا: دستیار هوشمند شخصی
یکی از جذابترین ویژگیهای Microsoft Edge در بدو تولد، برقراری ارتباط عمیق با کورتانا (Cortana) بود. کورتانا دستیار صوتی و هوشمند مایکروسافت بود که در ویندوز ۱۰ جایگاه ویژهای داشت.
وقتی کاربری در نوار آدرس مرورگر تایپ میکرد، کورتانا بلافاصله اطلاعات تکمیلی، پیشنهادها و نتایج جستجوی هوشمند را در گوشه صفحه نمایش میداد. این یعنی دیگر لازم نبود برای دیدن آبوهوا یا وضعیت ترافیک به سایتهای مختلف مراجعه کنید؛ کورتانا اطلاعات را مستقیما به شما میداد. این ویژگی، تجربه وبگردی را به سطحی جدید از هوشمندی رساند.
امکان نوشتن و یادداشتبرداری روی صفحات وب
مایکروسافت اج ابزاری را معرفی کرد که برای کاربران تبلت و صفحهنمایشهای لمسی بسیار کاربردی بود. کاربران میتوانستند مستقیما روی صفحات وب نوشته، روی متنها هایلایت بکشند یا یادداشت برگذارند و آن صفحه را با دیگران به اشتراک بگذارند. این قابلیت برای معلمان، دانشآموزان و کسانی که در جلسات کاری مشارکت داشتند، انقلابی بزرگ محسوب میشد.
حالت مطالعه (Reading View) و صفحهخوانی
بسیاری از وبسایتها تبلیغات متحرک و پاپآپهای مزاحم دارند که خواندن متن اصلی را دشوار میکند. Edge با حالت مطالعه (Reading Mode)، تمام عناصر مزاحم را حذف کرده و محتوا را به صورت یک کتاب تمیز و خوانا در میآورد. این ویژگی باعث شد کاربران بتوانند بدون حواسپرتی به مطالعه مقالات خبری، وبلاگها و تحلیلها بپردازند.
پشتیبانی از افزونهها و سازگاری با کروم
یکی از بزرگترین چالشهای مرورگرهای جدید، نبود افزونهها (Extensions) است. افزونهها ابزارهای کوچکی هستند که قابلیتهای مرورگر را چندین برابر میکنند. مایکروسافت در حرکتی هوشمندانه اعلام کرد که توسعهدهندگان قادر خواهند بود تمام افزونههای محبوب گوگل کروم را با اندکی تغییرات ساده به روی Microsoft Edge آورده و از آن استفاده کنند.
این تصمیم نشان میداد مایکروسافت نمیخواهد دیوار بین پلتفرمهای مختلف را بالا ببرد. این قابلیت به توسعهدهندگان این امکان را میداد که بدون نیاز به نوشتن کدهای پیچیده از ابتدا، محصولات خود را به مخاطبان ویندوزی نیز عرضه کنند. این موضوع، مسیر مهاجرت کاربران از کروم به Edge را هم هموارتر کرد.
تحول بزرگ: حرکت به سمت موتور کرومیوم
اگرچه نسخه اولیه Edge موتور رندرینگ اختصاصی مایکروسافت (EdgeHTML) را داشت، اما مایکروسافت در سالهای بعد تصمیمی تکاندهنده گرفت. شرکت متوجه شد که برای دستیابی به سازگاری کامل وب و کاهش مشکلات توسعهدهندگان، بهتر است از موتور کرومیوم (Chromium) که پایه و اساس گوگل کروم نیز هست استفاده کند.
این تغییر استراتژیک در حدود سال ۲۰۲۰ اتفاق افتاد و نسخه جدید Microsoft Edge بر پایه کرومیوم ساخته شد. این به معنای تسلیم نبود، بلکه به معنای عقلانیت بود. با این حرکت، Edge از تمام افزونههای گوگل کروم بدون هیچ تغییراتی پشتیبانی کرد، سرعت بارگذاری صفحات به شدت افزایش یافت و مشکلات نمایش سایتها تقریبا به صفر رسید. تا سال ۲۰۲۶، این تصمیم یکی از بهترین استراتژیهای مایکروسافت در دهه اخیر محسوب میشود.
مایکروسافت اج در سال ۲۰۲۶: جایگاه و آینده
امروزه در سال ۲۰۲۶، مرورگر Microsoft Edge نه تنها مرورگر پیشفرض ویندوز ۱۰ و ویندوز ۱۱ است، بلکه به یکی از قدرتمندترین مرورگرهای جهان تبدیل شده است. این مرورگر دیگر محدود به ویندوز نیست و نسخههای آن برای سیستمعامل مک (macOS)، لینوکس (Linux) و همچنین سیستمعاملهای موبایل اندروید و iOS ارائه شده است.
چرا باید از مایکروسافت اج استفاده کنیم؟
کاربرانی که در سال ۲۰۲۶ به دنبال بهترین تجربه وب هستند، دلایل متعددی برای انتخاب Edge دارند:
- مدیریت حافظه: مایکروسافت اج با ویژگی «Sleeping Tabs»، تبهای بیاستفاده را به خواب میبرد تا از مصرف رم سیستم جلوگیری کند. این ویژگی برای کاربرانی که دهها تب همزمان باز میکنند، ناجی سیستم است.
- امنیت پیشرفته: ابزارهای امنیتی داخلی مانند SmartScreen و محافظت در برابر ردیابی (Tracking Prevention)، حریم خصوصی کاربران را بهتر از همگان حفظ میکنند.
- یکپارچگی با هوش مصنوعی: پس از ادغام سرویسهای هوش مصنوعی مایکروسافت (مانند Copilot)، این مرورگر به ابزاری برای تولید محتوا، خلاصهسازی صفحات وب و جستجوی هوشمند تبدیل شده است.
- امکانات داخلی: ویژگی Collections (مجموعهها) به کاربران کمک میکند تا محتوای وب را به صورت سازمانیافته جمعآوری و مدیریت کنند.
نتیجهگیری
از آن کنفرانس بیلد ۲۰۱۵ تا امروز، مسیر طولانی و پرفراز و نشیبی طی شده است. Microsoft Edge که با نام پروژه اسپارتان آغاز کرد، توانست بار سنگین نام اینترنت اکسپلورر را از دوش مایکروسافت بردارد. با ترکیب سرعت، امنیت، و سازگاری با استانداردهای روز دنیا (به لطف موتور کرومیوم)، این مرورگر توانسته رضایت کاربران بسیار زیادی را جلب کند.
مایکروسافت با نمایش توانایی خود در همسویی با نیازهای کاربران و استفاده از تکنولوژیهای روز مانند هوش مصنوعی، ثابت کرده که Edge تنها یک مرورگر وب معمولی نیست، بلکه دروازهای به دنیای دیجیتال مدرن است. در حال حاضر، اگر کاربری از ویندوز ۱۰ یا جدیدتر استفاده میکند، Microsoft Edge بهترین و بهینهترین گزینه برای وبگردی در اختیار اوست.
نظرات
0دیدگاه خود را ثبت کنید
برای ارسال نظر و مشارکت در گفتگو، لطفا وارد حساب کاربری خود شوید.